भुसावळ (प्रतिनिधी ) – सिंहस्थ कुंभमेळा २०२७ च्या पार्श्वभूमीवर मध्य रेल्वेच्या भुसावळ विभागाने नाशिक परिसरातील देवळाली, नाशिक रोड, ओढा, खेरवाडी आणि कसबे सुकणे या पाच महत्त्वाच्या रेल्वे स्थानकांवर व्यापक पायाभूत सुविधा विकासाची कामे हाती घेतली आहेत. कुंभमेळ्यादरम्यान देशभरातून येणाऱ्या लाखो भाविकांच्या सोयीसाठी प्रवासी हाताळणी क्षमता वाढवणे, रेल्वे संचालन अधिक सक्षम करणे आणि गर्दी व्यवस्थापन सुलभ करणे हा या प्रकल्पांचा मुख्य उद्देश आहे.
या विकासकामांमध्ये अतिरिक्त प्रवासी प्लॅटफॉर्म, यार्ड पुनर्रचना, इलेक्ट्रॉनिक इंटरलॉकिंग (EI) प्रणाली, अतिरिक्त लूप व स्टेबलिंग लाईन्स, रॅम्पसह फूट ओव्हर ब्रिज (FOB), प्लॅटफॉर्म शेड्स, प्रवासी प्रतीक्षा क्षेत्र, पाणीपुरवठा सुविधा, स्वच्छतागृहे, सांडपाणी प्रक्रिया केंद्रे (STP) तसेच रेल्वे कर्मचाऱ्यांसाठी निवासस्थाने व कार्यकारी इमारतींचा समावेश आहे.
देवळाली स्थानकावर बहुआयामी विकास
देवळाली स्थानकावर अतिरिक्त उच्चस्तरीय प्लॅटफॉर्म, इलेक्ट्रॉनिक इंटरलॉकिंग, स्टेबलिंग सुविधा, १०० KLD क्षमतेचे सांडपाणी प्रक्रिया केंद्र, रॅम्पसह फूट ओव्हर ब्रिज आणि प्रवासी होल्डिंग एरिया उभारणीची कामे वेगाने सुरू आहेत. ७३ इलेक्ट्रॉनिक इंटरलॉकिंग मार्गांशी संबंधित कामे प्रगतीपथावर असून सिग्नल व दूरसंचार विभागासाठी आवश्यक इमारतींचे बांधकाम मोठ्या प्रमाणात पूर्ण झाले आहे.
नाशिक रोड स्थानक होणार प्रमुख प्रवासी केंद्र
नाशिक रोड स्थानकाचा विकास कुंभमेळ्यातील प्रमुख प्रवासी केंद्र म्हणून केला जात आहे. येथे १२ मीटर व ६ मीटर रुंदीचे दोन फूट ओव्हर ब्रिज, सुधारित प्रवासी वाहतूक व्यवस्था, विस्तारित प्लॅटफॉर्म शेड्स, अतिरिक्त पाणीपुरवठा व स्वच्छतागृह सुविधा उभारण्यात येत आहेत. शाही स्नानाच्या दिवशी होणारी प्रचंड गर्दी लक्षात घेऊन विशेष नियोजन करण्यात आले आहे.
ओढा स्थानकावर यार्ड व प्रवासी सुविधा विस्तार
ओढा स्थानकावर अतिरिक्त लूप लाईन्स, सहा स्टेबलिंग लाईन्स, इलेक्ट्रॉनिक इंटरलॉकिंग, फूट ओव्हर ब्रिज, प्लॅटफॉर्म शेड्स आणि होल्डिंग एरियांचे बांधकाम सुरू आहे. स्थानकासाठी आवश्यक जमीन संपादन प्रक्रियेतही मोठी प्रगती झाली असून प्रत्यक्ष विकासकामांना सुरुवात झाली आहे.
खेरवाडी स्थानकावर कार्यक्षम रेल्वे संचालनासाठी भर
खेरवाडी स्थानकावर आयलंड प्लॅटफॉर्म, अतिरिक्त स्टेबलिंग लाईन्स, रॅम्पयुक्त फूट ओव्हर ब्रिज, परिसंचरण क्षेत्र विकास आणि प्रवासी सुविधांची उभारणी करण्यात येत आहे. यार्ड पुनर्रचना आणि क्रॉसओव्हर संबंधित कामांचे नियोजन विविध विभागांच्या समन्वयातून करण्यात येत आहे.
कसबे सुकणे स्थानकाचा सर्वांगीण विकास
कसबे सुकणे स्थानकावर अतिरिक्त लूप लाईन्स, स्टेबलिंग लाईन्स, फूट ओव्हर ब्रिज, प्रवासी सुविधा, प्लॅटफॉर्म विकास आणि होल्डिंग एरियांची उभारणी सुरू आहे. जमीन संपादनाची प्रक्रिया अंतिम टप्प्यात असून प्रशासनाच्या सहकार्याने प्रत्यक्ष कामांना वेग देण्यात आला आहे.
प्रवासी सुविधांवर विशेष भर
कुंभमेळ्यादरम्यान गर्दीचे प्रभावी व्यवस्थापन करण्यासाठी सर्व पाच स्थानकांवर स्वतंत्र होल्डिंग एरिया विकसित केले जात आहेत. याशिवाय अतिरिक्त स्वच्छतागृहे, पिण्याच्या पाण्याच्या सुविधा, विस्तारित परिसंचरण क्षेत्रे, निवारा शेड्स तसेच मोठ्या क्षमतेच्या उंचावरील व भूमिगत पाण्याच्या टाक्यांची उभारणी करण्यात येत आहे.
विभागीय समन्वयातून कामांची गती
मध्य रेल्वेने स्थापत्य, ट्रॅक, सिग्नल व दूरसंचार, ट्रॅक्शन वितरण आणि विद्युत विभागांच्या समन्वयातून ही सर्व कामे टप्प्याटप्प्याने पूर्ण करण्याचे नियोजन केले आहे. रेल्वे वाहतुकीवर कमीत कमी परिणाम होईल याची काळजी घेत कामांना गती देण्यात येत आहे.
लाखो भाविकांसाठी सुरक्षित व आरामदायी प्रवासाचा संकल्प
२०२७ मधील सिंहस्थ कुंभमेळ्यादरम्यान नाशिक आणि त्र्यंबकेश्वर येथे लाखो भाविक येण्याची अपेक्षा आहे. या पार्श्वभूमीवर भुसावळ विभागाकडून सुरू असलेली ही पायाभूत सुविधा उन्नतीकरणाची कामे भाविकांना सुरक्षित, कार्यक्षम आणि आरामदायी रेल्वे प्रवास सुविधा उपलब्ध करून देण्यासाठी महत्त्वपूर्ण ठरणार आहेत.
